عصبکشی دندان یکی از درمانهای تخصصی و پرکاربرد در دندانپزشکی است که هدف آن نجات دندانیست که به شدت آسیب دیده یا عفونی شده. اما با وجود مزایای چشمگیر این روش، بسیاری از افراد همچنان درباره عوارض عصب کشی دندان نگرانی دارند.
در ادامه، نهتنها به بررسی عوارض احتمالی درمان ریشه میپردازیم، بلکه راهکارهای مؤثر برای پیشگیری و مدیریت این عوارض را نیز بهطور کامل توضیح میدهیم. اگر قصد انجام این درمان را دارید یا هنوز درباره آن تردید دارید، مطالعه این مقاله میتواند به تمام پرسشها و دغدغههای شما پاسخ دهد.
چرا عصبکشی دندان انجام میشود؟
در مواقعی که عفونت به پالپ (بخش نرم داخلی دندان) نفوذ میکند، دیگر درمانهای معمول مانند پر کردن ساده پاسخگو نیستند. در چنین شرایطی، تنها راه نجات دندان، انجام درمان ریشه یا همان عصبکشی است.
کلینیکهای حرفهای مانند دندانپزشکی سهلان با استفاده از تجهیزات مدرن و تجربه بالای دندانپزشکان خود، این فرآیند را بدون درد و با کمترین عوارض ممکن انجام میدهند.
برای اطلاع بیشتر مقاله عصبکشی دندان در تهران را مطالعه کنید.
رایجترین عوارض عصب کشی دندان
درست است که عصبکشی میتواند دندان را نجات دهد، اما بدون آگاهی از عوارض احتمالی و مراقبت مناسب، ممکن است با مشکلاتی مواجه شوید. در ادامه، به مهمترین عوارض عصب کشی دندان میپردازیم:
درد و ناراحتی پس از درمان
بسیاری از بیماران پس از عصبکشی احساس درد یا ناراحتی در دندان و اطراف آن دارند. این درد معمولاً به دلیل التهاب بافتها و تحریک اعصاب اطراف است. این حالت طبیعی بوده و با داروهای ضدالتهاب و مسکن قابل کنترل است.
نکته: اگر درد بیش از ۵ تا ۷ روز ادامه داشت، با دندانپزشک خود تماس بگیرید.
تورم و التهاب
تورم لثهها یا اطراف صورت ممکن است تا چند روز بعد از عصبکشی ایجاد شود. این واکنش معمولاً ناشی از ورود ابزار به داخل کانالهای دندانی یا باقیماندن ذرات عفونی در بافتهاست.
پیشنهاد کاربردی: استفاده از کمپرس سرد و تجویز آنتیبیوتیکها میتواند التهاب را بهسرعت کاهش دهد.
نشت عفونت
نشت عفونت یکی از خطرناکترین عوارض عصب کشی دندان است. اگر کانالها بهطور کامل ضدعفونی نشوند یا مهروموم بهدرستی انجام نشود، احتمال نشت عفونت و گسترش آن به فک و بدن وجود دارد.
در دندانپزشکی سهلان با استفاده از سیستمهای روتاری و میکروسکوپی، ریشهها با دقت بالا پاکسازی و پر میشوند تا این ریسک به صفر برسد.
سندرم ترک دندان
پس از عصبکشی، دندان به دلیل حذف پالپ و کاهش رطوبت، شکنندهتر میشود. همین موضوع گاهی باعث بروز ترکهای ریز یا شکستگیهای غیرقابل مشاهده میشود که بهمرور زمان مشکلساز خواهند شد.
نکته طلایی: استفاده از روکش محافظ بلافاصله پس از عصبکشی میتواند مانع ترکخوردگی دندان شود.
حساسیت دندان
یکی دیگر از عوارض عصب کشی دندان که گذرا است، افزایش حساسیت نسبت به گرما یا سرماست. این مشکل معمولاً پس از چند هفته بهتدریج برطرف میشود.
تب و علائم عفونت سیستمیک
اگر تب، لرز یا علائم عمومی عفونت را بعد از درمان تجربه کردید، احتمال باقیماندن عفونت یا بروز آبسه وجود دارد. در این حالت، درمان فوری با تجویز آنتیبیوتیک یا گاهی تکرار عصبکشی لازم است.
جدول خلاصه عوارض و اقدامات پیشنهادی
| عارضه | توضیح کوتاه | راهکار پیشنهادی |
| درد و ناراحتی | طبیعی و گذرا | داروهای مسکن، مراجعه در صورت شدت |
| تورم و التهاب | واکنش بدن به درمان | کمپرس سرد، داروهای ضد التهاب |
| نشت عفونت | پاکسازی ناقص یا مهروموم نادرست | دقت در درمان، مراجعه به دندانپزشک متخصص |
| ترکخوردگی دندان | کاهش استحکام پس از عصبکشی | استفاده از روکش |
| حساسیت دندان | واکنش موقتی نسبت به تغییرات | صبر و مراقبت از دندان |
| تب و لرز | نشانهای از عفونت احتمالی | مراجعه فوری به دندانپزشک |
عوامل موثر در بروز عوارض
برخی از دلایل بروز عوارض عصب کشی دندان، به عوامل تکنیکی یا شرایط بیمار بستگی دارد:
- عدم تجربه کافی دندانپزشک
- کانالهای پیچیده یا انشعابات پنهان
- عدم مراجعه بهموقع بیمار برای ترمیم یا روکش نهایی
- عدم رعایت بهداشت دهان و دندان
راههای پیشگیری از عوارض عصبکشی
برای آنکه با کمترین مشکل، درمان ریشه را پشت سر بگذارید، کافیست چند نکته ساده را رعایت کنید:
- انتخاب دندانپزشک متخصص: مهارت پزشک در کیفیت درمان و کاهش عوارض نقش حیاتی دارد.
- رعایت بهداشت دهان: مسواک، نخ دندان و دهانشویه را فراموش نکنید.
- مراجعه برای ترمیم نهایی: پس از عصبکشی، حتماً دندان را با روکش یا ترمیم دائمی پوشش دهید.
- پیگیری منظم: چکاپهای دورهای کمک میکند مشکلات احتمالی زودتر شناسایی شوند.
شاید برای شما سوال باشد آیا دندان عصب کشی شده را می توان کامپوزیت کرد برای پاسخ به این سوال مقاله مربوطه را مطالعه کنید.
چه زمانی باید نگران شویم؟
اگر هر یک از علائم زیر پس از چند روز از عصبکشی ادامه یافت، حتماً با دندانپزشک مشورت کنید:
- درد شدید یا ضرباندار
- تورم فک یا لثهها
- تب، لرز یا بیحالی عمومی
- خروج چرک یا مایعات از دندان
تفاوت بین عوارض طبیعی و عوارض غیرعادی پس از عصبکشی دندان
پس از انجام عصبکشی، برخی علائم مانند درد خفیف، کمی تورم یا حساسیت هنگام جویدن، کاملاً طبیعی هستند و معمولاً طی چند روز برطرف میشوند. اما اگر این علائم شدت پیدا کنند، بیش از یک هفته ادامه داشته باشند یا با نشانههایی مانند تب، چرک، بوی بد دهان یا بیحسی همراه شوند، باید آنها را بهعنوان عوارض غیرعادی در نظر گرفت. تشخیص بهموقع این تفاوت میتواند در جلوگیری از بروز مشکلات پیچیدهتر نقش کلیدی ایفا کند. در چنین مواردی، مراجعه فوری به دندانپزشک برای بررسی مجدد وضعیت درمان، بهترین اقدام ممکن است.
به نقل قول از یک منبع معتبر:
“One of the foremost causes of endodontic failure is persistent microbiological infection. … Inadequate filling of the canal … improper coronal seal … iatrogenic procedural errors such as poor access cavity design … complications of instrumentation (ledges, perforations, or separated instruments).”
ترجمه فارسی:
«یکی از اصلیترین علل شکست درمان اندودنتیک (عصبکشی) عفونت میکروبی ماندگار در کانالهای دندانی است. … پرکردن ناکافی کانال، مهروموم بالایی نامناسب، و خطاهای آیاتروژنیک مانند طراحی نامناسب حفره دسترسی … و عوارض ابزارگذاری شامل لِج، سوراخشدگی یا جدا شدن ابزارها نیز از جمله مشکلات رایج هستند.»
به نقل از: (pmc.ncbi.nlm.nih.gov)
سوالات متداول
آیا عصبکشی باعث تیره شدن دندان میشود؟
بله، در برخی موارد پس از عصبکشی ممکن است دندان بهمرور زمان تیره شود که میتوان با درمانهای زیبایی مانند بلیچینگ داخلی یا روکش آن را اصلاح کرد.
آیا میتوان عصبکشی دندان را به تعویق انداخت؟
خیر، به تعویق انداختن این درمان میتواند باعث گسترش عفونت و از دست رفتن کامل دندان شود.
آیا بعد از عصبکشی نیاز به مصرف آنتیبیوتیک هست؟
در مواردی که عفونت شدید یا تورم زیاد وجود داشته باشد، دندانپزشک ممکن است آنتیبیوتیک تجویز کند.
آیا دندان عصبکشی شده هنوز هم به مراقبت نیاز دارد؟
بله، این دندانها هم مانند سایر دندانها باید بهخوبی مسواک زده شوند و نیاز به مراجعههای دورهای دارند.
اگر عصبکشی موفق نباشد، گزینه بعدی چیست؟
در صورت ناموفق بودن درمان، میتوان از روشهایی مانند عصبکشی مجدد (Re-treatment) یا جراحی اپیکو استفاده کرد.
درمان ریشه یا عصبکشی، اگر بهدرستی و توسط افراد حرفهای مانند تیم باتجربه دندانپزشکی سهلان انجام شود، نهتنها بیخطر است بلکه میتواند عمر دندان شما را سالها افزایش دهد. با این حال، آگاهی از عوارض عصب کشی دندان و رعایت مراقبتهای بعد از درمان، کلید موفقیت شما در این مسیر است.
اگر به دنبال یک تجربه درمانی بدون درد، ایمن و موفق هستید، مشاوره با متخصصان دندانپزشکی سهلان میتواند نخستین گام مطمئن شما باشد.
این مقاله توسط دکتر پروین موسوی سهلان تایید شده است.
